Natuur

Land- en tuinbouw

Het economische aspect in deze streek werd vanouds bepaald door de landbouw. Ook nu nog zijn akkerbouw, veeteelt en fruitteelt een belangrijke bron van inkomsten. Vooral op de vruchtbare lössgronden op het Plateau van Margraten bevinden zich uitgestrekte graan-, mais- en bietenvelden. In het Maasland en op de plateauhellingen overheersen gemengde bedrijven en fruitteelt.

Tot halverwege de 20e eeuw bevond zich in deze streek een groot, min of meer aaneengesloten fruitbomengebied.

Veel hoogstamboomgaarden zijn vervangen door laagstamplantages of andere vormen van grondgebruik, zoals akkerbouw, veeteelt, recreatie, woningbouw, industrie en wegenbouw, terwijl langs de Maas grootschalige ontgrindingen hebben plaatsgevonden. De enige overgebleven fruitveiling in de gemeente bevindt zich momenteel in Margraten.

 Natuurgebieden

In de gemeente Eijsden-Margraten bevinden zich diverse natuurgebieden. Nabij Eijsden en Oost-Maarland zijn een aantal door grindwinning ontstane grindgaten tot ontwikkeling gekomen als natuur- en/of recreatiegebied. Een voorbeeld is het gebied Eijsder Beemden nabij Oost-Maarland, waar men getracht heeft de situatie van vóór de ontgrindingen deels te herstellen. Voorheen heette dit gebied De Wierd. Tussen de dorpen Gronsveld en Sint Geertruid bevindt zich aan de rand van het plateau het Savelsbos, een Natura 2000-gebied. Bij Mesch bevindt zich het “Mescher Plukbos”, een recent aangelegd, ca 7 hectare groot bos van Het Limburgs Landschap, waar de bezoekers de aanwezige bosvruchten (zoals bramen en walnoten) vrijelijk kunnen plukken.

Ondanks de aanwezigheid van deze natuurgebieden, dragen grote delen van de gemeente een agrarisch karakter. In sommige gevallen hebben ruilverkavelingen en de schaalvergroting in de landbouw afbreuk gedaan aan het typisch Zuid-Limburgse coulisselandschap.

In sommige gebieden, met name op de plateaus, waar grootschalige akkerbouw de overhand heeft, zijn typerende landschapselementen als holle wegen en graften verdwenen door machinaal ploegen en de erosie die daarvan het gevolg is.

Elders, met name op de plateauhellingen en in het Maasdal overheersen graslanden en boomgaarden. In de omgeving van Mesch, Eijsden en Gronsveld zijn relatief veel hoogstamboomgaarden te vinden. Deze, en de eveneens voor het Zuid-Limburgse landschap zeer kenmerkende meidoornhagen, worden weer volop aangeplant, vooral door toedoen van de Stichting Instandhouding Kleine Landschapselementen in Limburg (IKL).

Eijsder Beemden

De Eijsder Beemden is een natuurgebied gelegen langs de Maas in de buurt van Oost-Maarland. Het 61 hectare grote natuurgebied werd in 1994 door Het Limburgs Landschap voor een symbolisch bedrag gekocht van de gemeente Eijsden. Het gebied bestaat voornamelijk uit graslanden, grindgaten, hoogstamboomgaard en wilgenbroek. Om het gebied niet te laten overgroeien laat Het Limburgs landschap koniks en gallowayrunderen in het gebied grazen. Het gebied is vrij toegankelijk voor wandelaars. Ten noorden van het gebied ligt de Pietersplas. Deze wordt eveneens door Het Limburgs Landschap beheerd. In strenge winters zijn de Eijsder Beemden een populaire plek voor bewoners van Zuid-Limburg om te gaan schaatsen op de ondiepe plassen.

Vanaf 1994 past Het Limburgs Landschap een extensief beheer toe, waarin zo min mogelijk menselijke sturing plaatsvindt.

Het gebied is op en buiten de paden vrij toegankelijk voor wandelaars. Honden zijn alleen aangelijnd toegestaan. Loslopende honden kunnen door de
grote grazers als bedreiging worden gezien. Bovendien verstoren ze het overige wild. In de zomermaanden vaart er een voetgangers-/ fietsersveer tussen Eijsden en het Belgische Lanaye. Dit biedt goede mogelijkheden om de Eijsder Beemden in een grensoverschrijdende wandeling op te nemen. Buslijn 8 [Maastricht-Eijsden] stopt in Oost-Maarland en Eijsden in de directe omgeving van het gebied.

Jonge bevers langs de Maas

Het bewijs dat bevers zich in het Maasgebied voortplanten: hier een moeder met een jong dier in de bek. Bevers staan er om bekend dat ze hun jonge tussen verschillende burchten of holen kunnen verplaatsen.

 

 

 

(bron: Wikipedia Eijsden-Margraten, Eijsder Beemden, Limburg-Landschap.nl, maasinbeeld.nl, www.ivn.nl)